Ana Sayfa  |  Hakkmzda  |  Dernek Tz |  Ynetim Kurulu  |  letiim

Anasayfa Faaliyetler Trkiye Balkanlar letiim Yazarlar Ariv
Anasayfa
Duyurular
Faaliyetler
Trkiye
Yunanistan/B.Trakya
Bulgaristan
Makedonya
Kosova
Arnavutluk
Bosna/Sancak
Romanya
Karada
Dier lkeler
Balkanlar
Trk Dnyas
Konuk Yazar
letiim
Yazarlar
Foto Galeri
Videolar
Ariv
Strateji/Eitim
ne kanlar
. . . . . . . . . .
Panayrda milliyeti masada teslimiyeti - Hseyin Macit YUSUF/YENA Gazetesi
ABden Yunan askerlerinin tahliyesine ilikin aklama
lhami Emin 87 Yanda
Zaev Partisinden Dedaja Tepki
Krcaali Camisinde geleneksel toplu snnet merasimi yapld
skee Trk Birliinin Paylayoruz kampanyas tamamland
GREVNDEN ALINMAYAN DEDAJ BYKEL OLDU
GJERGJ DEDAJIN HAKARETLER SRYOR
Fener Moskova Savanda Yeni Etap (Deniz BERKTAY-Syledik.com)
Kosovann Yeni Bykelisi Makedonyada stenmeyen Kii
Dviz  
  Dolar : 5.9944
  Euro : 5.4057
Hava  
 
 
Video  
NUR PAAYI TANI...
RUBASAM YK zcan...
Balkanlar Benim Y...
RUBASAM Bk. Veki...
zcan Pehlivanol...
RUBASAM YNETCS...
HH LDER LTF ...
RUMELݴYE ELVEDA...
ELVEDA RUMEL-SKY...
ELVEDA RUMEL SK...
S. Krs  

Makalenin Detay

Ana sayfaya Dn

AB SRECNDE, BOSNA MI TRKYE M?
.
24.10.2016




Bosna Srp Cumhuriyeti bakan Milorad Dodik `in etnik ayrmcl krklemesinin ardndan 25 Eyll gn Bosna Hersek Cumhuriyetine bal Srp blgesinde 9 Ocak`n her yl bamszlk gn olarak kutlanmas referandumu % 99,8 `lik bir oranla kabul edilmiti. Aslnda bu referandum BIH Anayasasna aykr olarak ilan edilmiti. Anayasaya aykr olarak gerekletirilen skntl referandumun ardnda yatan de facto sebep, plebisite, yani bamszlk istei sonucu BIH `ten ayrlma referandumudur. Ezici sonu Bonak ve Hrvatlar olduka endielendirmitir. Dodik, pandorann kutusunu at, sular yeniden snyor.

Bosna bar uygulama konseyi (PK) ve garantr lkeler ile ABD bu referandumu tanmamaktadrlar. Rusya ynetimi Srplarn ayrlma kararn onaylamaktadr. Artk 9 Ocak gn, Bosnada yzbinlerce Mslman Bonan kann aktan ve Srebrenica da soykrm yapan Bosnal Srplar tarafndan Srp Cumhuriyeti gn olarak her yl kutlanacak. Bosna da insanlar henz yaanan travmalarn yasn dahi tutamamken, yeni sorunlara neden olacak arkaik bir yldnm sendromu daha sorunlar sepetine eklenmi olacak.

Kelimelerle anlatlamayan sorunlar sonunda daha derin skntlara neden olacandan, AB ve blge lkeleri tyden bir denge zerinde duran barn bozulacandan endie etmektedirler. Gemi travma imgeleri artk olduka bariz bir ekilde hissedilmektedir. Dodik in neden olduu fke kuaklar arasnda kurulmaya allan iletiim kanallarn tkayacandan, BIH de yeni bir ayrlma ve i sava yaanaca sessiz bir ekilde sylenmektedir.

 Bu sessiz kabuln en belirgin iareti bizzat AB tarafndan BIH `in, AB`ne yelik bavurusunun ani ve srpriz bir karar ile kabul edilmesidir. Dodik `in referandum sonucunu deerlendiren medya, Srplarn lkedeki dier etnititeleri aalad grndeler. Srplar lkede iddeti artan dozlarda kkrtarak, anayasal dzeni ypratmak amacndalar. Geen Ocak aynda Bijeljina/Janja da Atik camisine silahl saldr yaplm ve bir Bonak, ortaokul rencisi olan Eldina Selimovi bakla yaralanmt. Ardndan Gradacac da Nova Pijasa kapal pasaj kundaklanm ve Mslman Bonaklara ait 480 dkkn tamamen harap olmutu.

BIH eski Genel Kurmay bakan Sefer Halilovi, Bosnal Srplarn Dayton`u sona erdirip 25 Eyllde ayrlma provas yaptklar dncesindedir. Halilovi, Srplar uyarm ve Dayton `un fesh olacan sylemitir. Bilindii zere uluslararas bir antlama olan Dayton fesh olursa 3`l etnisite zerine kurulan yapnn, Bosna lehine 29 ubat 1 Mart 1992 deki referandum gerei kabul edilen ve BM tarafndan da kabul edilen tek ve niter devlet yapsna dneceini belirtmitir. Bosnal Srplar deyim yerindeyse kendi kafalarna mermi skmlardr.

Bu %99,8 `lik referandum sonucu, Bosna da kayglar, dramlar, intikam al ve affetme ihtiyalar zerinde yaplmas gereken tamiratlara engel olan Srplarn gemite skp kaldn gstermektedir. Akas sonu trajik bir risk almadr.

AB`i bu riski ngrm ve BIH `in yelik bavurusunu kabul ederek olas bir i savaa engel olmutur.  lk belirgin neden bu olsa da yeliin kabulnden en ok olumsuz etkilenen lke ise Trkiye olacak gibi grnmektedir. nk son dnemlerde AB ile Trkiye arasnda ipler olduka gerilmitir. Bilindii gibi AB, ABD ve Rusya, geri ayn durum Almanya ve Fransa iinde geerlidir, Trkiyenin Balkanlardaki varlndan ve faaliyetlerinden rahatsz olmaktadrlar.

Trkiyenin BIH ve Balkanlar ile olan ba ve ilgisi olduka eskilere, 600 yllk bir ilikiye dayanmaktadr. Rumeli ve Balkanlardaki Trk varl ve Trkiyenin uluslararas kamuoyu gc saylan lkeler zerinde endie retmektedir. Bir dier etki ise TKA, Yunus Emre Kltr Merkezi ve BGMEV gibi kurulularn faaliyetlerinin de bunda etkisi olduka aktr. Tarihsel, Psikolojik, Sosyolojik ve ekonomik ilikilerin gcn hissettiren Trkiye ise blgeden kopacak gibi grnmemektedir. Trkiye Balkanlardan asla vazgeemez, bu stratejik ve politik olarak asla mmkn grnmemektedir.

BRETX ile moral kaybeden AB, Balkanlar daha dorusu Dou Avrupa zerinden giderek etki alann geniletmek ve Trkiye nin etkisini de krarak gcn gstermek niyetindedir. BIH `in ardndan Srbistann, Makedonyann ve Kosovann da AB ye kabul edilmesi an meselesidir. AB `nin gerek amac eritme potasn da, gen nfusa sahip bu fakir lkeleri eritmektir.

Geri Bosna da esen AB ye kabul sevincini BIH Babakan (Hrvat) Denis Zvizdi yle dile getirmiti,  ..yelik  kabul karar olumludur ve genler iin umut vaat etmektedir.             Bosnada isizlik oran % 30 lara dayanmaktadr. lke nfusu 4, 5 milyondur. Giderek yalanan AB iin Dou Avrupann gen isiz nfusu olduka ekici durmaktadr.

Bir dier handikap, Avrupada giderek artan slamofobi nin, % 51 `i Mslman olan Bosnay nasl etkileyeceidir. Trkiye de basn BIH `in yelik bavurusu kabul edilince, Bosnann AB ye giren ilk Mslman lke olacan yazmas ise olduka manidardr. nk Dayton dayatmasyla 3 etnisiteye dayal kurulan, 9 kanton ve 2 zerk blgeden oluan BIH devletinin, henz Mslman bir lke olduu sylenemez. Zaten Dayton ile amalanan da Bosnann Mslmanlar aleyhine bir statye sahip olmasdr. zellikle ngiltere, ABD ve Almanya bu konuda aka aba gstermilerdir. Dnemin ngiltere babakan Tony Blair, Avrupa da Mslmanlarn oran % 10 `a drlmelidir ifadesi de bunun gstergesidir.

Ksaca BIH, AB ye giren bir ilk Mslman lke deildir ve olmayacaktr. AB, Balkanlarda Trkiyenin artan gcn krmak ve kacak olas bir i atmay nlemek istemektedir. 508 milyonluk AB ierisinde Bosnann oransal dalm % 1 bile deildir. Mslmanlarn oran ise Bosna lehine % 0,5 civarndadr. Almanyada ki Mslman oran ise % 5,4 tr. imdi Almanya AB ye giren ilk Mslman lkemi olmaktadr? Hayr. Bosna zerinden Mslman Bonaklarn AB ye girmesi ve isizlik sorununa zm bulmalar elbette sevindirici gelebilir. Ama Trkiye asndan skntl bir durum sz konusu olaca kesindir. Bu sorun vize sorunudur.

Trkiye de yaayan 6 milyon Bonak kkenli vatandamzn akrabalaryla olan balantlar ile i ve sosyal ilikileri de bu durumda sekteye urayacak konularn banda gelecektir. Bosna, AB fonlarndan en az faydalanan bir Balkan lkesiydi. 2014-2017 aras Srbistan 900 milyon Euro, Arnavutluk 360 milyon Euro, BIH ise 168 milyon Euro alabilmiti. imdi bu orann artaca umulmaktadr. Bosna da Memurlarn maalar bile yabanc kaynaklardan ekilen kredilerle karlanmaktadr. Bu durumda AB yelii BIH iin imdilik zm gibi grnmektedir.

Son olarak etnik yap ve kanton ynetimleri bir klmaz girdap yapsndadr. Bu durumun nasl zmlenecei, Srbistan ve Karada tarafndan blnen ounluu Bonaklardan oluan Sancak zerk ( 1876 Berlin antlamas ve Titonun kabul ile) blgesinin statsnn de ne olaca belli deildir. Kosova ve Karada arasnda ki snr sorunlar ve ayrlk Srplarn varl zme kavuturulmamken, 3 etnisiteli bir devletin AB ye kabul edilmesi olduka dndrcr. Buna ramen Dayton gzlemcisi Avusturyal diplomat Velantin Inzko AB ye, Bosnann yeliinin AB ye kabul iin gnderdii raporunda, yelik antlamasnda etkili olduu dnlmektedir. Inzlo`nun AB ye Bosna iin nerdii forml ise nce adaylk stats ve sonra adaylk eklindedir. Sre iinde deiim, uyum, hukuksal sorunlar da zlm ve nemli referandumlar yaplm olacaktr, eklindedir. Ksaca kervan yolda dzlecektir!

imdi hem Bosnay hem de Trkiyeyi zorlu bir snav beklemektedir. Bosna iin mzakere sreci, Trkiye iin bata vize ve ekonomik sorunlar nasl zmlenecektir? Sorusu gelecekte gndemin ilk sralarnda yer alacaa benziyor. Bir dier nemli sorun ise, Bosnadan AB ye kayaca dnlen beyin ve i gc gleri dir. Bosna bunun nne ancak deiim ve ilerleme srecinde, genlere istihdam oluturarak engel olabilecektir. Kolay gelsin

Dr. Ufuk Ssl

Sosyal Psikolog (PhD)

       


Facebook! da Payla   Twitter! da Payla  

  

Bu Makale 860 Kez Okundu

Bu Makale in Toplam 4 Kii Oy Verdi...
   
Foto Galeri
 

 
Yorumlar Yorum Yaz

Bu Makale in Henz Yorum Yaplmam.lk Yorumu Siz Yapmak in Tklaynz

Bu Yazara Ait Dier Makaleler
100 TANIMLAMADA ORTADOU - IV
100 TANIMLAMADA ORTADOU - III
100 TANIMLAMADA ORTADOU - II
100 TANIMLAMADA ORTADOU - I
Ermenilerin 2015 Ylna Ynelik Stratejileri Ve Trkiye
MOSTARKOLK LE STAD FAZIL`IN SAKARYA TRKS
in ve Kreselleme Arifesinde ABD`nin Avrasya Politikas
TRKYE PROX WAR/SAVAIN TAM MERKEZNDE!
"UKUR"! DA SREBRENTCA`YI YAAMAK
Zoraki oyuna dhil olmak.
IRAK ANADOLU SANCAK
TRK BANKACILIINDA RUMEL ZLER
YUNANSTAN SEMLER VE SONULARI ZERNE
UKUROVA`DA Z BIRAKAN RUMEL DEVLET ADAMLARI
BALKANLARDA MEVLEVLK
En ok Okunanlar  
Yazarlar  
YEL SERVET (KENEVR)
Sheyl OBANOLU
Kadn sorununu neden zemediler
Nevvl SEVND
ABD ve ncirlik ss
Prof. Dr. Ata ATUN
Kbrsta Blnmlk ve Blememe Sorunu
Gzde Kl YAIN
DN ve HUKUK PERSPEKTFE GRE GEMTEN GNMZE KUDSN NEM - 8
Sleyman ZMEN
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
Dr. lhan Ylmaz CMERT
G m Etnik Temizlik mi?
Metin EDRNEL
BOSNA SAVAI -7
Eren Atala Eri
ATATRK HAKKINDA SYLEDKLER (3)
Hseyin BASKIN
100 TANIMLAMADA ORTADOU - IV
Ufuk SSL
12 EYLL VE KAYBOLAN YILLAR
Erdal GZEL
randa Su Krizi Derinleiyor
Dr. Yeim DEMR
Irakta Mezhepiliin tek garantisi Trkmenlerdir
mit KPRL
E-mail Listesi  

Ad Soyad

:

E-mail

:

Anket  
 

 

Rss | Sitene Ekle | Reklam |Knye |Gizlilik lkeleri |Bize Ulan
Sitemizdeki yaz, resim ve haberlerin her hakk sakldr. zinsiz, kaynak gsterilmeden kullanlamaz.
Web Tasarm

Haberler Haber Siteleri Haberler Haber Siteleri