Ana Sayfa  |  Hakkmzda  |  Dernek Tz |  Ynetim Kurulu  |  letiim

Anasayfa Faaliyetler Trkiye Balkanlar letiim Yazarlar Ariv
Anasayfa
Duyurular
Faaliyetler
Trkiye
Yunanistan/B.Trakya
Bulgaristan
Makedonya
Kosova
Arnavutluk
Bosna/Sancak
Romanya
Karada
Dier lkeler
Balkanlar
Trk Dnyas
Konuk Yazar
letiim
Yazarlar
Foto Galeri
Videolar
Ariv
Strateji/Eitim
ne kanlar
. . . . . . . . . .
Panayrda milliyeti masada teslimiyeti - Hseyin Macit YUSUF/YENA Gazetesi
ABden Yunan askerlerinin tahliyesine ilikin aklama
lhami Emin 87 Yanda
Zaev Partisinden Dedaja Tepki
Krcaali Camisinde geleneksel toplu snnet merasimi yapld
skee Trk Birliinin Paylayoruz kampanyas tamamland
GREVNDEN ALINMAYAN DEDAJ BYKEL OLDU
GJERGJ DEDAJIN HAKARETLER SRYOR
Fener Moskova Savanda Yeni Etap (Deniz BERKTAY-Syledik.com)
Kosovann Yeni Bykelisi Makedonyada stenmeyen Kii
Dviz  
  Dolar : 5.9944
  Euro : 5.4057
Hava  
 
 
Video  
NUR PAAYI TANI...
RUBASAM YK zcan...
Balkanlar Benim Y...
RUBASAM Bk. Veki...
zcan Pehlivanol...
RUBASAM YNETCS...
HH LDER LTF ...
RUMELݴYE ELVEDA...
ELVEDA RUMEL-SKY...
ELVEDA RUMEL SK...
S. Krs  

Makalenin Detay

Ana sayfaya Dn

14-16 TEMMUZ 1959 KERKK KATLAMI VE SONULARI
.
14.07.2017




Irakta bin yl akn bir sredir her trl mahrumiyet iinde varlklarn gnmze kadar srdren Irak Trkleri, eitli ynetimler ve etnik gruplar tarafndan zaman zaman katliamlara maruz kalmlardr. 14 Temmuz 1959 tarihinde Kerkkte meydana gelen katliam, Trkmenlerin yaad en byk facialardan biridir.

Kerkk katliam, Irak ihtilalinin birinci yldnm enlikleri srasnda 14-16 Temmuz 1959 tarihlerinde yaplm ve gn gece srmtr. Irak gvenlik kuvvetleri ve Kerkkte bulunan 2. Tmen askerleri katliam seyretmekle yetinmilerdir. Olaylar planl olarak Barzani taraftar komnist Krtler tarafndan karlmtr. Bu kanl saldrda 70 kadar Trk evi yama edilmi, Trk dkknlar yaklm, pek ok Kerkkl Trk dvlm, yaralanm ve feci ekilde ldrlmtr.

Katliam Hazrlayan Nedenler

Irakta 14 Temmuz 1958 darbesi (ihtilali) sonucunda, Mesut Barzaninin Babas Molla Mustafa Barzani, 11 yl yaad Sovyetler Birliinden dnmtr. Bu da Iraktaki Krtlerin yreklenip azmasna sebep olmutur. Badatn da gz yummas, hatta tevik etmesiyle Kerkk Trklerine kar Krt ve komnist saldrlar balamtr. Krtler bir Trk ehri olan Kerkkten Trkleri karmak iin iddeti gn getike artan saldrlar yapm, Trkler kendini savunmak zorunda kalmtr.

Trk aydnlar kara listeye alnarak ortadan kaldrlmak istenmi, evlerine silahl basknlar dzenlenmitir.

Kerkkn st dzey kadrolarna zel yetitirilmi komnist, Krt ve Ermeni kkenli yneticiler atanmtr.

Kerkkte Trke yaynlanan gazetelerin basklar yasaklanmtr. Bu gazetelerin yazarlar ve idarecileri ile Trk aydnlar Kerkkten srlmtr. Trklere seri tutuklamalar yaplm, hapishaneler Trk tutuklularla dolmutur. ehirde Trke konumak bile yasak edilmitir.

Sovyetler Birliinde yetimi Krt militanlar gruplar halinde Iraka tanm ve Krtlerin youn olarak yaad Kerkk blgesine yerletirilmitir. Kerkke gizlice sokulan komnist ve Krt gruplar silahlandrlmtr.

Sadece Trklere ait konut ve iyerlerine basknlar dzenlenerek silahtan arndrlm, aile reisleri tutuklanm ya da srgn edilmitir. Bylece Trkmenlerin tamamen silahtan arndrlmalar ve kendilerini savunacak en ufak bir imkna sahip olmamalar temin edilmitir. Trk toplumu adeta kska iine alnm ve onlara kar silahl bir tertip hazrlanmtr.

14-16 Temmuz 1959 Kerkk Katliam

14 Temmuz gn, silahsz ve sadece cumhuriyetin ilannn birinci yldnmn kutlamaya km bulunan halk, resmigeit yapan grubun arasnda bulunan komnist militanlar tarafndan otomatik silahlarla taranmtr. Bunun zerine kalabalk dalm, asker tarafndan sokaa kma yasa ilan edilmitir. Daha sonra ordu, polis ve sivil tekiltlar ile komnist partinin yeleri evlere basknlar yapm ve yzlerce Trk tutuklamlardr.

Katliam esnasnda insanlktan nasibini almam, gz dnm caniler, Trklere kar insanlk d bir vahet gstermilerdir. Trklerin kimileri sng ve dipiklerle, kimileri ailelerinin gzleri nnde makinal tfeklerle taranarak, kimileri de diri diri topraa gmlerek ehit edildiler. ehit edilenler arasnda cesetleri motorlu aralara iple balanarak sokaklarda srklenenlere, ters ynde hareket eden iki ayr araca balanarak paralananlara, cesetleri srklendikten sonra, zerlerinden kamyonlar geirilenlere, elektrik direklerine aslanlara, gzleri oyulanlara rastlanmtr. lenlerin yan sra, binlerce Trk, eitli biimde yaralanmtr. Bu vaheti gren Trklerden bazlar akln kaybederek ldrmtr. Korku ve dehet yznden baz hamile Trk kadnlar ocuklarn drmtr. Hastaneler yarallarla dolmu, tutukevleri ve hapishanelerde de yer kalmad iin birok okul cezaevi haline getirilmitir. Bu vahetler devam ederken, Trklere ait maaza, dkkn, ticaret merkezleri ve evler, apulcular tarafndan yama edilmi, yama edilen mallar, Irakn kuzeyine gtrlmtr.

Kerkk Katliamnda ehit edilen Trklerin arasnda, adlar tespit edilebilenlerden bazlar unlardr:

Ata Hayrullah, hsan Hayrullah, Kasm Nefti, Selahattin Avc, Mehmet Avc, Cahit Fahrettin, Osman Hdr, Emel Muhtar Fuat, Cihat Muhtar Fuat, Nihat Muhtar Fuat, Nurettin Aziz, Abdullah Bayatl, brahim Ramazan, Abdlhlik smail, Hasip Ali, Cuma Kamber, Kzm Abbas Bekta, akir Zeynel, Hac Necim, Enver Abbas, Adil Abdlhamid, Zheyir zzet ayc, Fethullah Yunus, Kemal Abdulsamed ve Seyit Gani Nakip.

Katliamn Sonular

nsanlk tarihinde benzeri grlmemi bu kanl olaylarn duyulmas, btn Irakta ok etkisi yaratmtr. Irakn dnda duyulan bu soykrm haberi, d basnda ve radyolarda geni biimde yer almtr. am, Kahire, Beyrut ve Londrada da duyulan Kerkk Katliam haberlerine Trk basn da geni yer vermitir.

25 Temmuz 1959 tarihinde Trk Dileri Bakanl, kamuoyuna bir aklamada bulunmutur. Aklamada, Kerkkte baz zc olaylarn meydana gelmesi zerine otuza yakn Irak vatanda Trkn ld belirtilmitir. Trk Hkmetinin, Badat Bykelilii kanal ile Irak Dileri Bakanl nezdinde giriimde bulunduu, Irak Hkmetinin bu tr olaylarn tekrarlanmayaca konusunda gvence verdii duyurulmutur.

Irak hkmeti tarafndan Kerkk Katliamnn sorumlusu olarak 260 kii tutuklanmtr. Asker mahkemede yarglanan elebalarnn 28 tanesi idama mahkm edilmi, bir blm eitli hapis cezalarna arptrlmtr. Byk blm ise sulu olduklar halde serbest braklmtr. Bu durum Kerkk Trklerinde infial yaratm, Badat ynetiminin yerine getirmedii adaleti, mehul Trk fedaileri 40 kadar katili ldrerek gerekletirmitir. dama mahkm olanlarn cezas ise, 1963 ylnda infaz edilebilmitir.

Kerkk Katliam ile ilgili haber, fotoraf ve belgelerin Trkiyeye de ulamas, ayn ekilde kamuoyunun byk tepkisine yol amtr. Trk kamuoyunun, Kerkk olaylar zerine galeyana gelmesini nlemek iin, bu konuda basn toplantlar yaplmas nlenmitir. Trk Hkmetinin 21 Ekim 1959 tarihli Bakanlar Kurulu kararyla, 14-16 Temmuz 1959 tarihinde Irakn Kerkk blgesinde Trklerin katledilmesi ile ilgili resim, film ve sair dokmanlarn Trkiyeye girmesi veya datlmas yasaklanmtr.

Irak Trkleri iin yllar getike benzeri katliamlar yaanmtr. Kerkk katliamndan 58 yl sonra bile, 4 Temmuz 2017de Telaferde 200 Irakl Trk, kadn, ocuk, yal demeden ID tarafndan katledilmitir. zlerek ifade etmek gerekir ki, Kerkk Katliamn yaptran Barzaniler bugn Trkiyenin stratejik mttefiki konumundadr. Trkiye, tarihten ders almad, Trk soydalarna szde deil de zde destek vermedii srece bu tr katliamlar yaanmaya devam edecektir.

               


Facebook! da Payla   Twitter! da Payla  

  

Bu Makale 457 Kez Okundu

Bu Makale in Toplam 1 Kii Oy Verdi...
   
Foto Galeri
 

 
Yorumlar Yorum Yaz

Bu Makale in Henz Yorum Yaplmam.lk Yorumu Siz Yapmak in Tklaynz

Bu Yazara Ait Dier Makaleler
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
Trk Kenti Telafer ve Stratejik nemi
IDIN IRAKTA TRKMEN CORAFYASINDA KATLAMLARI
En ok Okunanlar  
Yazarlar  
YEL SERVET (KENEVR)
Sheyl OBANOLU
Kadn sorununu neden zemediler
Nevvl SEVND
ABD ve ncirlik ss
Prof. Dr. Ata ATUN
Kbrsta Blnmlk ve Blememe Sorunu
Gzde Kl YAIN
DN ve HUKUK PERSPEKTFE GRE GEMTEN GNMZE KUDSN NEM - 8
Sleyman ZMEN
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
Dr. lhan Ylmaz CMERT
G m Etnik Temizlik mi?
Metin EDRNEL
BOSNA SAVAI -7
Eren Atala Eri
ATATRK HAKKINDA SYLEDKLER (3)
Hseyin BASKIN
100 TANIMLAMADA ORTADOU - IV
Ufuk SSL
12 EYLL VE KAYBOLAN YILLAR
Erdal GZEL
randa Su Krizi Derinleiyor
Dr. Yeim DEMR
Irakta Mezhepiliin tek garantisi Trkmenlerdir
mit KPRL
E-mail Listesi  

Ad Soyad

:

E-mail

:

Anket  
 

 

Rss | Sitene Ekle | Reklam |Knye |Gizlilik lkeleri |Bize Ulan
Sitemizdeki yaz, resim ve haberlerin her hakk sakldr. zinsiz, kaynak gsterilmeden kullanlamaz.
Web Tasarm

Haberler Haber Siteleri Haberler Haber Siteleri