Ana Sayfa  |  Hakkmzda  |  Dernek Tz |  Ynetim Kurulu  |  letiim

Anasayfa Faaliyetler Trkiye Balkanlar letiim Yazarlar Ariv
Anasayfa
Duyurular
Faaliyetler
Trkiye
Yunanistan/B.Trakya
Bulgaristan
Makedonya
Kosova
Arnavutluk
Bosna/Sancak
Romanya
Karada
Dier lkeler
Balkanlar
Trk Dnyas
Konuk Yazar
letiim
Yazarlar
Foto Galeri
Videolar
Ariv
Strateji/Eitim
ne kanlar
. . . . . . . . . .
Makedonyada VMRO-DPMNEli Milletvekillerini kna abalar "Devam Ediyor
RUMEL BALKAN DERNEKLER FEDERASYONU BASIN BLDRS
Razgrad Pargal brahim Paa Camii Restore Ediliyor
Trk Yar Orhan Amet skpte Birinci Oldu
Balkan Savalarnn Yldnm
Boykotlar bitti, zm bekleniyor
Krcaalide geleneksel aure etkinlii
Koukavakta geleneksel Seid Baba Panayr yapld
Gemi Olsun Hasan Yeniciler
Makedonyada Anlama in ki Seenek Var: te ki ounluu ya da Erken Seim
Dviz  
  Dolar : 5.6481
  Euro : 4.9954
Hava  
 
 
Video  
NUR PAAYI TANI...
RUBASAM YK zcan...
Balkanlar Benim Y...
RUBASAM Bk. Veki...
zcan Pehlivanol...
RUBASAM YNETCS...
HH LDER LTF ...
RUMELݴYE ELVEDA...
ELVEDA RUMEL-SKY...
ELVEDA RUMEL SK...
S. Krs  

Makalenin Detay

Ana sayfaya Dn

Trk Kenti Telafer ve Stratejik nemi
.
09.09.2017




Irakl yetkililer tarafndan, terr rgt IDin (DEA) elinde tuttuu Trk Telafer kentinin geri alnmas iin balatlacak operasyona yaklak 40 bin gvenlik gcnn katlaca belirtilmitir. Bu glere Hadi aabi ad verilen ii unsurlarn katlp katlmayaca henz netlik kazanmamtr. Bu operasyonla gndeme gelen Telafer neresidir, neden nemlidir konusuna aklk getirmeye alalm.

 

Telafer, Trk ve dnya kamuoyu tarafndan yeteri kadar bilinmemekte ya da bilinmek istememektedir. 11inci yzyldan bu yana bir Trk kenti olan Telaferin nfusunun tamam Trklerden olumaktadr. le merkezinde 350.000, kylerinde 100.000 olmak zere 450.000 Trkmenin yaad Telafer, Musul iline bal ve dnyann en byk ilelerinden biridir. Nfusunun byk blm Snni, kalan ii ve Bektaidir. 200den fazla ky bulunan Telafer, Musuldan 70 km, Trkiyeden 85 km, Suriye snrndan 70 km. uzaklktadr. Nfus bakmndan lkedeki 18 vilayetin 10undan daha byktr. Buna ramen Irakta ynetimdeki Arap ve BAAS rejimleri tarafndan nfusunun tamam Trkmen olduu iin ile statsnde tutulmutur. Bu stats halen de devam etmektedir. 

 

1920de ngilizlere kar ayaklanma balatt iin cezalandrlmaya balanan Telaferde Arap ynetimleri tarafndan ok boyutlu basklar inanlmaz llere ulamtr. Kentte yeni bir ev yapmak, ykk bir evi onarmak ve aa dikmek dahi yasaklanmtr. Su ve kanalizasyon ebekesi yaplmam, ile halk susuzluk ve salgn hastalklara maruz braklmtr.

 

Kerkkn kentli dokusundan farkl olarak Telafer airet balarn gl olarak yaatan bir ileydi. Telafer Trk airetlerinin hemen hemen hepsi ok gl bir Trk milli kimliine sahiptiler. Telaferde 82 byk airet bulunmaktayd. Ancak 2003 ylnda igal sreciyle birlikte bu yap, zellikle ounluu tekil eden Snni airetlerde olduka zarar grmtr.

 

Temmuz 2003den itibaren Barzani pemergeleriyle Amerikan ordusu, stratejik bir planlama erevesinde Telafer kentinin etnik yapsn datarak, kentte pemerge-Krt hakimiyeti kurma plann uygulamaya balamtr. Bu gler tarafndan ii-Snni atmas yaratlmtr. Bunlara ran destekli ii Bedir gleri ve baka lkelerin unsurlar da katlmtr. 2004-2008 aras ii-Snni atmasnn yaratld srete Telafer, deiik lkelerin ve rgtlerin zerinde younlat bir merkez olmutur. 2014 ylna kadar da bu operasyonlar devam etmitir.

 

2014 ylnda ID tarafndan igal edilen kentte 350 bin Trkmen g etmek zorunda kalmtr. Bunlardan tespit edilebilenleri; 60.000 kadar Trkiyeye, 13.000i Suriyeye, 120-150 bin civarnda Trkmen Kerbela-Necef-Badat blgesine, 3000i akn aile Erbil-Dohuk-Sleymaniye blgesinde oluturulan kamplara, 3000 aile Kerkk ve civarna yerlemitir. Yzlercesi hayatn kaybetmitir. Trkiyeye g edebilenler ansldr. Ancak dier blgelere gidenler, ok g artlarda var olu mcadesi vermekte, ikinci snf insan muamelesi grmekte, uyum sorunu yaamaktadrlar. Pemergeler, Telafer Trkmenlerine potansiyel terrist gzyle bakmaktadrlar. Birok Telaferli Trk, Irak Krdistan Blgesel Ynetimi(IKBY) hapishanelerinde tutuklu bulunmaktadr.

 

ID terr rgt sayesinde Irakta Pemergeler ve iiler olduka etkin duruma gelmilerdir. zellikle Krtler, tartmal blgelerde kontrol ele geirmiler, nfuz blgelerini yzde 30 orannda geniletmilerdir.

 

Muhtemel Telaferi Kurtarma Operasyonu ncesinde ile merkezinde 2000 civarnda ID militannn 18 bin civarnda ile sakini ve 500 DAEޒli ailenin kald deerlendirilmektedir. lede alk, sefalet ve zulm kol gezmektedir. ID tarafndan daha getiimiz Temmuz aynda kadn, ocuk, yal ayrm yaplmadan 200 Trkmen katledilmitir. ABD ve koalisyon gleri, Musul operasyonunun tamamlanmasndan sonra  ilede 50 civarnda hedefe hava operasyonu dzenlemitir. Telafer, 2003 ylndan beri gerekletirilen planl operasyonlarla adeta harabeye dnmtr.

 

Telafer operasyonundan sonra ehrin demografik yapsnn deitirilmeye allaca, blgenin pemerge veya ii unsurlarn kontrolne girecei deerlendirilmektedir. Trkiye-Suriye-Irak geninde adeta bir dm noktas konumunda bulunan Telafer, suya ve petrole hkim olmak isteyen gler iin kesinlikle gz nnde bulundurmas gereken hayati neme haiz bir blgedir. Irakn tahl ambar niteliini hibir zaman kaybetmeyen Telafer, ayrca dikkate deer yer alt zenginliine de sahiptir.

 

Telafer; Trkiye, Irak, Suriye ile ran topraklarnda oluturulmaya allan szde Byk Krdistan projesinin gereklemesinin nndeki en nemli jeopolitik ve jeodemografik engellerden birisidir. ncelikle Krt hakimiyetine kar etkin bir direni merkezidir. Telafer engeli ortadan kaldrlmadan Irak ve Suriye Krtlerinin birlemesi mmkn deildir.

 

Trkiyenin Ovaky mevkiinde amay planlad, Telafer- Kerkk hattndan gemesi planlanan snr kaps, ABD, srail ve Barzani tarafndan engellenmitir. Trkmenler, Trkiye Cumhuriyetinin geleceini etkileyebilecek bir faktrdr. Telafer-Kerkk hattnn kaybedilmesi, Trkiyenin gvenliini tehdit edecektir. Trkmenlerin ayakta kalabilmesi iin de Telafer-Kerkk bata olmak zere, btn Trkmen ehirlerinin Trklnn korunmas, ekonomik, siyasi, sosyal ve askeri ynden desteklenmesi gerekmektedir.

       


Facebook! da Payla   Twitter! da Payla  

  

Bu Makale 348 Kez Okundu

Bu Makale in Toplam 1 Kii Oy Verdi...
   
Foto Galeri
 

 
Yorumlar Yorum Yaz

Bu Makale in Henz Yorum Yaplmam.lk Yorumu Siz Yapmak in Tklaynz

Bu Yazara Ait Dier Makaleler
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
14-16 TEMMUZ 1959 KERKK KATLAMI VE SONULARI
IDIN IRAKTA TRKMEN CORAFYASINDA KATLAMLARI
En ok Okunanlar  
Yazarlar  
KUATILDIIMIZIN FARKINDAMISINIZ?
Sheyl OBANOLU
Bir zamanlar Avrupadan kaanlar bize snyordu
Nevvl SEVND
Diplomaside Almadan Verilmez
Prof. Dr. Ata ATUN
Kosova-Srbistan Mzakereleri: Arazi Deiimi Seenei
Gzde Kl YAIN
11 Eyll 2001 Sonras Deien Dnyada Gvenlik Algs ve Orantsz Tahterevalli Kuram - 8
Sleyman ZMEN
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
Dr. lhan Ylmaz CMERT
NOT DEFTER: 15-22 EKM
Metin EDRNEL
BOSNA SAVAI -7
Eren Atala Eri
ATATRK HAKKINDA SYLEDKLER (3)
Hseyin BASKIN
100 TANIMLAMADA ORTADOU - IV
Ufuk SSL
randa Su Krizi Derinleiyor
Dr. Yeim DEMR
E-mail Listesi  

Ad Soyad

:

E-mail

:

Anket  
 

 

Rss | Sitene Ekle | Reklam |Knye |Gizlilik lkeleri |Bize Ulan
Sitemizdeki yaz, resim ve haberlerin her hakk sakldr. zinsiz, kaynak gsterilmeden kullanlamaz.
Web Tasarm

Haberler Haber Siteleri Haberler Haber Siteleri