Ana Sayfa  |  Hakkmzda  |  Dernek Tz |  Ynetim Kurulu  |  letiim

Anasayfa Faaliyetler Trkiye Balkanlar letiim Yazarlar Ariv
Anasayfa
Duyurular
Faaliyetler
Trkiye
Yunanistan/B.Trakya
Bulgaristan
Makedonya
Kosova
Arnavutluk
Bosna/Sancak
Romanya
Karada
Dier lkeler
Balkanlar
Trk Dnyas
Konuk Yazar
letiim
Yazarlar
Foto Galeri
Videolar
Ariv
Strateji/Eitim
ne kanlar
. . . . . . . . . .
Hulusi Akardan iprasa 12 mil yant: Fr Hatt devam edecek
Bulgaristan, Bulgarlatrma sreci davasnn sonulanmas iin Trkiyeden adli yardm istedi
Trkiyeden Yunanistana knama
skee Trk Birliinin internetteki sesi RADYO KULP yaynda
FET֒cleri Snr D Eden Polislerden 8i Komisyon nne kt
Prizren Belediyesinde Trkenin Kullanm stendi
Arnavutlukta polisle atan ar milliyeti Yunan hayatn kaybetti
Trkeden Bulgarcaya 3 bin 500 kelime gemitir
Bulgaristan parlamentosunda gndem Trk dizileri
RUBAFED Ynetim Kurulu Toplants (05.11.2018)
Dviz  
  Dolar : 5.4770
  Euro : 4.7907
Hava  
 
 
Video  
NUR PAAYI TANI...
RUBASAM YK zcan...
Balkanlar Benim Y...
RUBASAM Bk. Veki...
zcan Pehlivanol...
RUBASAM YNETCS...
HH LDER LTF ...
RUMELݴYE ELVEDA...
ELVEDA RUMEL-SKY...
ELVEDA RUMEL SK...
S. Krs  

Makalenin Detay

Ana sayfaya Dn

Bir zamanlar Avrupadan kaanlar bize snyordu
.
06.09.2018



Maa alan herkes bir an nce paray elinden karmaya kouyordu. Speklasyon ve her trl karaborsaclk ortal sarmt...

1930lu faizm yllarna Almanya hiperenflasyon ile gelmiti.

1922-23lerde gerekleen Alman hiperenflasyonu nedeniyle 1923 Kasm ortasnda 1 Amerikan Dolar 4.2 trilyon marka erimiti! Kat snrlamalar gerekiyordu.

Artk kat mark halk tarafndan kullanlmaz olmutu, zellikle tarm kesiminde takas gibi ilkel bir yntem kullanlmaya balanmt. Bu enflasyon dneminde cret ve maalar  her iki gnde bir leden nce deniyordu.

nk kur len 12de belirleniyordu. Maa alan herkes bir an nce paray elinden karmaya kouyordu. Speklasyon ve her trl karaborsaclk ortal sarmt.

Markn istikrar salandktan sonra, byk bir kriz patlak verdi.

Bu sosyal alanda derin bir hayal krkl, aresizlik yaratt. zellikle de emekliler arasnda. Enflasyon herkesin tasarrufunu da sfrlamt elbette. Hitler bunu iktidar iin kulland.

1933de iktidara el koyma diye adlandrlan Hitlerin hkmete gelii ve savaa balayncaya kadar onun ne yapmak istediini kimse tam kavram gibi deildi. Herkes diktatrn ksa srede iflas edeceini sanyordu.

Temel hak ve zgrlkleri rafa kaldran yasalar arka arkaya kmaya balad. Devlet memuriyetinin meslek olarak ifasna yeniden dn kanunu devlette, okul ve yksekokul kurumlarnda en ksa zamanda yeni rejime sadk, ona kr krne itaat edecek parti mensuplaryla doldurma yasasyd!

1930larn Avrupasnda faizm dal budak salarken Atatrk yoktan var ettii lkemizde

Durmadan reformlar yapyor, fabrikalar ayordu.

Yahudi dmanl bir politika haline gelince bilim adamlar, gazeteciler, sanatlar iltica etmek zorunda kaldlar. nk Naziler iin rk en nemli faktrd. ten karma kararlarn kark evlilikler iin de kullanyordu, boanmay art kouyordu. Bu yzden Yahudi olmayan profesr ve sanatlar da iltica etmek zorunda kald.  nl Alman iktisat profesr Fritz Neumark da niversiteden atld. Buz toptancsnn yannda seyyar satc olarak i bulabildi!!

VATANINI TERK ETMEK ZORUNDA KALDI

ki kez toplama kampna atlnca iltica etmekten baka ans kalmadna karar veren Ernst Reuter gibi o da vatann terk etmek zorunda kald.

Profesrl iptal edilen, kariyeri ve ii elinden alnan, emeklilii silinen, mal varlna el konulan yzlerce bilim adam gmeye balad. O faist dnyada sndklar yer Atatrkn kurduu Trkiye Cumhuriyeti oldu. 20 sene yaklak burada yaayan bilim adamlar, doktorlar, sanatlar, ehir planclarn Trk hkmeti hibir zaman Nazizme teslim etmedi. Alman istihbarat, Gestapo saysz hamle yapsa da Trkiye kanatlar altna aldklarn vermedi. Filenmelerine de izin vermedi genel olarak.

Atatrk niversite ve eitim reformu iin, bilgi kaynaklarna ulamak iin bu kadrolara hemen yer at. Rahat etmelerini salad. Modern vergi reformu dahil ekonomide kurumsallamay onlarla baard. Temellerini attrd.

Herkesle yapt szlemeye en az bir kitap yazma art koydu. Bylece bilimsel ilk eserler, niversiteler iin ilk har oldu.. Hatta Mussolinin gazabna urayp niversiteden atlm faizmzede talyan iktisat teorisi profesr Umbero Ricci de 1942de stanbula geldi.

stanbul Fen fakltesinde alan Alman profesrden biri olan Botanik ordinarys Alfred Heilbronn stanbula Atatrkn emriyle ahane botanik bahesini kurdu. Hani geenlerde haber olan Botanik Bahesi

Tp fakltesinde operatr Rudolf Nissen ok baarlyd. Tedavi ettii bir kyl kadn ocuuna Nissen adn verdi . Tp alannda ciddi sayda profesr kurumlamaya neden oldu, o hastanelerimizi kapatmaya alyoruz imdi. Hfzshha Enstits Mdrl yapan Hirsch de salk biliminde nclk yapt.

O dnem en byk sorunlar inaat yap ilerini yapan mteahhitler mhendislikten bihaberdir. rnein patoloji enstits iin bina yaptrlr iinde elektrik tesisat olmad anlalr. nk mteahhit tasarruf amacyla tesisat dememi elektrik prizlerini sadece takmtr!

1933de balayan bu serven 20 yl srm ve sonra Alman akademisyenlerin ou Trkiyeden ABDye veya lkesine geri dnmlerdir.

Trkiye Cumhuriyetinin kurucusu Atatrkn olaanst becerikli ve baarl bir politikac olmas, daha nce de sekin bir general olduu dnlrse bir Alman iin zellikle hayret vericidir der anlarnda Neumark. Dil bilgisi ustas olmasn ver. lmnden sonra Trkeyi yenileme hareketinin abartlmasn da eletirir. nk insanlarn gemi metinleri anlama sorunlar olacaktr. 1930da yazlan bir metni bile okuyamayacan ngrr. 1920li yllardaki Cumhuriyet Anayasasnn sonra yeni Trkeye evrilmesini 1970lerde grr.

imdi irkin bir yere dnen Ankara bu yllarda ok ansldr. Atatrk Yeni Trkiyeye layk bir bakent yaratmakta kararldr. mkansz denilen Atatrk Orman iftlii byle ortaya kmtr.

Avusturyal Holzmeister ok nl bir mimardr. 20 yl Viyanaya geri dnnceye kadar stanbul Yksek Teknik Okulunda profesrlk yapar. Ankarada birok kamu binasna, TBMM binasna imza atar. Ankarada ina edilen, yeri ve konstrksiyonu bakmndan gerekten esiz bir eser olan Antkabiri, lkesi Emin Onata borludur der Neumark.

ANILARINDAK CMLE

Anlarnda ok nemli bir gzleminin altn izer: Herhalde Atatrk ile Hitler arasnda grlen tezatln daha by dnlemez Bu taban taban ztln gerekesini aklar. ok yetenekli, dnyann takdirini kazanm ve muzaffer bir general olan Atatrkn 1923den sonra niforma giymediini oysa eski avu Hitlerin eline geen her frsatta modelini kendi izdii niformay srtndan karmad gerei

Anlarndaki u cmle insann iini actyor: Bugn dahi iimde, onun ahsnda amzn gerekten en ycelerinden biriyle karlatm hissi mevcuttur ve burada onun emanetinin  daha az yetenekli halefleri tarafndan harcanmamasn mit ettiimi belirtmeliyim

Cumhuriyetin 50.ylnda Trkiyeye gelir yeni ve irkin apartmanlar gzne batar. Ama esas vurucu ngr u: Atatrkn devrimlerini gerekletirdii en azndan iki alanda son yirmi senedir bir gerileme kaydedilmektedir. Laiklik ve devletilik ilkelerine kar, deiik zamanlarda, direnler olumu ve bu tr gerilemeler de yine kar tepkilere yol amtr. Kim galip gelecek tahmin edemiyorum der diplomata, ama iareti aktr.

Esas itibariyle general olan Atatrkn hkmet sisteminde hibir zaman askeri yntemler uygulamam olmas, ayan hayrettir.

1930larda nfusun %60ndan fazlas okuma yazma bilmiyordu. Yetersiz bir maliye  idaresine sahip Trkiyenin kkl bir maliye reformuna ihtiya vard.

En ok hayret ettikleri bahi messesesi oluyor! Ama vergi konusunda ok almalarna ramen vergi ahlak konusunda endieleri var. Gelecekte bunun derinleeceini de ngryorlar.

Atatrk ve onun kurduu lkeyi, heyecan yaayan bu bilim adamlar 1940lardan itibaren ngrdkleri gerek oluyor. Laiklik ve devletilik tehlikede diyorlar  ve..bugn buradayz.

Nevval Sevindi

Odatv.com

*Yararlanlan kaynak: Boaziine Snanlar - Fritz Neumark



Facebook! da Payla   Twitter! da Payla  

  

Bu Makale 214 Kez Okundu

Bu Makale in Toplam 1 Kii Oy Verdi...
   
Foto Galeri
 

 
Yorumlar Yorum Yaz

Bu Makale in Henz Yorum Yaplmam.lk Yorumu Siz Yapmak in Tklaynz

Bu Yazara Ait Dier Makaleler
Kadn sorununu neden zemediler
Atatrkn "tek devlet" mesaj
Emperyalistler Trkiyede ne yapmak istiyor
Trk Ordusu Kbrstan tasfiye ediliyor
Falih Rfk sanki bugn anlatm
Kbrs elden gidiyor
zgecan ve iddet frtnas
Mesele Krt meselesi deil
ehitlerimize rahmet diliyorum
Alg Operasyonlar
DKTA REJMNN ANALZ
Dikta rejimi nasl merulatrlr?
Dikta yandalar kkszdr
Kazanan ulus devlet
RAMAZANA TESLM OLMAK NE DEMEK?
En ok Okunanlar  
Yazarlar  
ATIIN YOLDA
Sheyl OBANOLU
Bir zamanlar Avrupadan kaanlar bize snyordu
Nevvl SEVND
Kbrs sorunu zoraki zm kulvarnda
Prof. Dr. Ata ATUN
Kosova-Srbistan Mzakereleri: Arazi Deiimi Seenei
Gzde Kl YAIN
KIBRIS TRKLERNN KKEN VE SOSYO-KLTREL ZELLKLER
Sleyman ZMEN
IKBYde Referandum, Barzani, Trkmenler ve Trkiye
Dr. lhan Ylmaz CMERT
29 EKM-4 KASIM
Metin EDRNEL
BOSNA SAVAI -7
Eren Atala Eri
BATI KAYNAKLARINDA STANBULUN FETH
Hseyin BASKIN
100 TANIMLAMADA ORTADOU - IV
Ufuk SSL
randa Su Krizi Derinleiyor
Dr. Yeim DEMR
E-mail Listesi  

Ad Soyad

:

E-mail

:

Anket  
 

 

Rss | Sitene Ekle | Reklam |Knye |Gizlilik lkeleri |Bize Ulan
Sitemizdeki yaz, resim ve haberlerin her hakk sakldr. zinsiz, kaynak gsterilmeden kullanlamaz.
Web Tasarm

Haberler Haber Siteleri Haberler Haber Siteleri